slideshow 4 slideshow 5 slideshow 6

Daikblogs

Westfries : " Een zâlig kerst en een gelukkig nuuwjaar"

Het West-Fries (West-Fries: Westfriesk of Westfries) is een verzamelnaam voor een aantal Nederlandse dialecten die gesproken worden in de provincie Noord-Holland. Het dialect wordt met name gehoord in de regio West-Friesland, het gebied binnen de Westfriese Omringdijk, maar ook in de polders benoorden het oude Westfriesland (Wieringermeer, Anna Paulowna), de kuststrook van Den Helder tot Castricum (onder andere Egmond, Zijpe), het voormalige eiland Wieringen en op het eiland Texel. Het karakter van de streektaal is nogal pluriform en verschilt lokaal , maar er zijn wel belangrijke gemeenschappelijke kenmerken, zoals het ontbreken van het voorvoegsel "ge-" bij voltooide deelwoorden ( ik hew skaast : ik heb geschaatst ).

Het Westfries dialect zoals dat vroeger werd uitgesproken is vrijwel verdwenen. Het wordt nu nog vooral in "lichte" vorm gesproken: de sprekers ervan bedienen zich voornamelijk van een regionaal gekleurd Standaardnederlands, een zgn. "regiolect". De uitspraak, de klankkleur en de typische grammatica zijn er echter nog. Het West-Fries is dus niet afgeschreven, sterker nog, er wordt nog heel wat afgeschreven in het West-Fries. Er verschijnen Westfriese boekjes en blaadjes, de jaarlijkse spreukenkalender is al jaren een hit en de stichting Creatief Westfries ( opgericht in 1984 ) is weliswaar op leeftijd, maar nog volop in bedrijf. Wij van de The Deurloupers merken hoe onze Westfriese liedjes worden gewaardeerd ( luister in het menu/audioarchief ), en ook artiesten als Bassie & Bobo, Duo Grend und von Velsen en Oôs Joôs hebben bij een groot ( en jong ) publiek succes met nieuw Westfries repertoire. ( download hier  gratis een nieuw crisisnummer van Oôs Joôs ) 
 
Het West-Fries kan als een levend dialect beschouwd worden, dat wel naar het Hollands toegroeit, maar een eigen positie behoudt. Een uitgebreide Westfriese kerstgedachte ontving ik een paar jaar geleden met de hartelijke groeten van de toenmalige Bergense kunstmarktmeester Willem Beemsterboer. Ik deel die gedachte vandaag graag met U : 
 

Luistere

Luistere doen we allegaar,

 
Nei de ien en nei de aar.
Nei de walkman en de wind,
Nei ’t lache van ’n kind.
Nei de dominee en pestoor,
Nei ’t prachtige operakoor.
Nei ’t luîen van de klokke,
Nei ’t gemekker van de bokke. 
Nei je baas of nei je knecht,
Nei de moppe skuin of recht.
Nei ’t zinge in de does,
Nei ’t spinne van de poes.
Nei ’t ruise van de zee,
Nei ’n stuk op de tv.
Nei de meister in de klas,
Nei ’n solo van de bas.
Nei ’n lekker brok Westfries,
Nei ’t trekke van je kies.
Nei je moeder ’t allereerst,
Nei ’n sprekert heêl beheerst.
Nei de voorzitter van de bond,
Nei de stilte van de ochtendstond.
Nei je buurvrouw over de heg,
Nei je auto met motorpech.
Nei de toespraak op je feist,
Nei ’t loeie van ’n beist.
Nei je vrouw ok meneg keer,
Maar nou weet ik er gien meer.
D’r wordt altoid teveul al praat,
Maar luistere ken nooit gien kwaad. 
 
Willem Beemsterboer
 

DaikSait 2.0 in de lucht !

De Westfriese OmringdaikSait, sinds 2000 HET digitale bezoekerscentrum voor de Westfriese Omringdijk, is helemaal in het nieuw gestoken. Het heeft twee jaar geduurd, maar dan heb je ook wat. De vernieuwing gaat verder dan een nieuw kleurtje:

Laat ik het vergelijken met de aanschaf van een auto. Na 10 jaar op houtblokken te hebben gereden was ik toe aan een type dat ten minste op Euro 95 kan rijden. Ik heb toen eerst een rondje langs "garagehouders" gemaakt. De een probeerde mij warm te maken voor type A, de ander voor type B. Ik maakte een proefritje en koos twijfelend voor dat laatste type, maar toen bleek dat de beenruimte daarin nogal beperkt was en ik er feitelijk gebukt in moest zitten ben ik daar toch  op terug gekomen. Ik was besluiteloos en liet mij tenslotte door andere deskundigen weer overhalen tot de aanschaf van een type C, althans, het bouwpakket ervan. Een aardige garagehouder gunde mij een hoek van zijn garage en als het nodig was zijn expertise als ik er met de onderdelen niet uitkwam. Daar ben ik mee aan de slag gegaan. Het resultaat liet twee jaar op zich wachten omdat de handleiding in het Swahili gesteld was; een taal die ik nauwelijks machtig ben. ( dit alles bij wijze van spreken natuurlijk, maar neemt u van mij aan:  ik heb wat afgeprutst.)  Nu staat er een hagelnieuw karretje met een fijne zit en  een krachtige motor, goed voor weer minstens tien jaar rijplezier.
 
Hoewel het allemaal wel even heeft geduurd en in de tussentijd de "oude" DaikSait in zijn ontwikkeling stilstond, ben ik over de timing eigenlijk best tevreden. Sinds een jaar of drie krijgt de Westfriese Omringdijk vanuit de lokale overheden ( gemeenten, provincie ) nogal wat belangstelling. Er is een West-FrieseOmringdijkwebsite  in het leven geroepen en mooie projecten hebben zich aan elkaar geregen. Onze OmringDaikSait kon zich een plek in de luwte daardoor prima veroorloven. Maar de politiek is een dynamisch gebeuren en het handelen van overheden dienovereenkomstig. De focus die op de dijk wordt gelegd is eindig. Zal afnemen. En het bestaansrecht van de OmringDaikSait, niet in de eerste plaats gericht op economische ontwikkeling en toerisme, zal weer groeien.
 
De komende tijd ga ik van de daken roepen dat de nieuwe DaikSait in de lucht is en mij bezighouden met het oplossen van kinderziektes: " Mensen, het nieuwe bezoekerscentrum is open !"

Pagina's

Theme by Danetsoft and Danang Probo Sayekti inspired by Maksimer